GNOME Projesi, Linux kullanıcıları için yeni kararlı sürüm GNOME 50 (kod adı Tokyo)’yu yayınladı. Bu büyük sürüm, masaüstü ortamında birçok yenilik ve geliştirme içeriyor.
En önemli değişikliklerden biri, GNOME’un artık Wayland-only yapıya geçmesi ve X11 oturumunun tamamen kaldırılması oldu. Yine de X11 uygulamaları çalıştırmak ve diğer X11 oturumlarını GDM üzerinden başlatmak mümkün, ancak GNOME X11 oturumu artık desteklenmiyor.
GNOME 50 ile gelen yenilikler arasında şunlar öne çıkıyor:
- Ayrık GPU’ların daha iyi algılanması
- Üst panelde kilitli veya harici klavye düzeni göstergesi desteği
- Quick Settings menüsünde geliştirilmiş sekme odak davranışı ve ekran süresi takibi
- Başsız grafiksel oturum başlatmayı kolaylaştıran gnome-headless-session@<username>.service
- Linux kernel 6.18 LTS ile uyumlu “boot_display” sysfs özniteliği desteği
- HDR ekran paylaşım desteği
Performans ve grafik iyileştirmeleri de GNOME 50 ile geliyor: NVIDIA sürücüsü optimizasyonları, SDR-native renk modu, wp-color-management v2 protokol desteği ve sistem eylemlerinde logind inhibitor iyileştirmeleri. Mutter, GNOME’un pencere yöneticisi, monitörler ve tuş yönetimi, Xwayland ölçekleme, RGBA16, RGBX16, XB48 formatları, dış pencere kısıtlamaları ve CRTC KMS renk özellikleri desteği kazandı. Ayrıca HiDPI ve monitör modu emülasyonu, VRR ve kesirli ölçekleme kararlı olarak geldi.
GNOME uygulamalarında da ciddi geliştirmeler mevcut:
- Nautilus: Çoklu dosya türü arama, geliştirilmiş önizleme yükleme ve toplu yeniden adlandırma
- Epiphany: Çerez bannerlarını gizleme, site izinleri yönetimi ve boş sayfa desteği
- GNOME Software: Pencere boyutu hatırlama, Flatpak uzak depolarını kaldırma ve eklenti yükleme/çıkartma ilerleme göstergesi
- GNOME Calculator: Ondalık olmayan sayılarda basamak gruplama
- GNOME Control Center: Yeni metin boyutu ayarı, haftanın ilk günü seçimi, tek kullanıcı klavye düzeni desteği
- GNOME Remote Desktop: Kamera yönlendirme, HiDPI, Kerberos desteği ve Vulkan Video Encode başlangıç desteği
Erişilebilirlik iyileştirmeleri de önemli: Orca ekran okuyucu, yeni ayar penceresi, otomatik dil değişimi, yapışkan odak modu, Electron uygulamalarıyla uyum ve tarama modu geliştirmeleriyle güncellendi. GNOME Calendar, Maps, Clocks, Characters ve Papers uygulamaları da yeni özellikler ve UI iyileştirmeleri aldı.
GNOME 50, Ubuntu 26.04 LTS ve Fedora Linux 44’te varsayılan masaüstü ortamı olacak ve rolling-release dağıtımların stabil depolarına da kısa süre içinde eklenecek. Bir sonraki büyük sürüm GNOME 51 “A Coruña” ise Eylül 2026’da planlanıyor.